ግዮን መጽሔት :- በአብዛኛው ዓመታዊበዓላት የደስታ መግለጫዎች ናቸው፡፡ ነገር ግን ባለፈው ሳምንት የአዲስ ዓለም አቀፍ የፊልም ፌስቲቫል 20ኛ ዓመቱን ሲያከብር፣ዋነኛው ጥያቄ የፌስቲቫሉ መሠረታዊ ተልዕኮ ከወቅቱ ጋር ይሄዳል ወይ የሚለው ነበር፡፡
ለሁለት አሥርት ዓመታትፌስቲቫሉ የሰብአዊ መብቶች ሲኒማ እና የገለልተኛ ታሪክ ትረካዎች መድረክ ሆኖ ቆይቷል። ዘንድሮ ‹‹ትኩረት የሚሹ ታሪኮች›› በሚልመሪ ቃል በአዲስ አበባ ከሚያዚያ 21 – 25 ቀን 2018 ዓ.ም ሲካሄድ የቆየው የፊልም ፌስቲቫል በፊልም ሰሪዎች፣ በዲፕሎማቶችእና በአዲስ አበባ በሚገኙ ታዳሚዎች መካከል በተለያዩ መድረኮች የፌስቲቫሉ መለያ ምልክት ሆኗል።
ይሁን እንጂ በዚህየተለመደ ቅርፅ ውስጥ አንድ ድምፅ የማይሰማ ውጥረት ይታያል፡፡ ይዘቶች በበዙበት በዚህ ዘመን ‹‹ትኩረት የሚሹ ታሪኮች›› ላይአጥብቆ መቆየት ምን ትርጉም አለው?
በጽናት ላይ የተገነባ መድረክ
የፌስቲቫሉ ረጅም ዕድሜ በራሱ ያልተለመደ ነው፡፡ በአህጉሪቱ ያሉ የባህል ተነሳሽነቶች በገንዘብ እጥረት፣ ቅድሚያ የሚሰጣቸው ጉዳዮች በመቀያየራቸውእና በተቋማዊ ድጋፍ ማነስ ምክንያት ከጥቂት እትሞች በላይ ለመቀጠል ይታገላሉ።
የአዲስ ዓለም አቀፍ የፊልም ፌስቲቫል ለ20 ዓመታት መዝለቁ ከእድገት ይልቅ የጽናት ታሪክ ነው። አድጓል፣ አዎ፣ ነገር ግን ከሁሉም በላይ በሕይወትመቆየት ችሏል፡፡ይሁን እንጂ በሕይወት መቆየት የራሱ የሆኑ ጥያቄዎችን ይዞ ይመጣል፡፡ ታዳሚው ተቀይሯል? የታሪኮቹ አጣዳፊነት ቀንሷል ወይስ ጨምሯል? እና ከሁሉም በላይደግሞ ለማፅናናት የማይጥሩ ፊልሞች አሁንም ቦታ አላቸው?
ሲኒማ በተበታተነ የትኩረት ኢኮኖሚ ውስጥ
ለአራት ቀናት ያህል21 ፊልሞች በጣሊያን የባህል ተቋም፣ በአሊያንስ ኢትዮ-ፍራንሴዝ፣ በጎተ ኢንስቲትዩት እና በቪዲዮ ቤት ታይተዋል። ይህ የተበታተነመዋቅር የቆየውን ፍልስፍና ያንጸባርቃል፡ ሲኒማ በጂኦግራፊያዊም ሆነ በአእምሮአዊ ደረጃ መታጠር የለበትም።ነገር ግን ይህ አካሄድአንድ ትልቅ ፈተናንም ያሳያል።
የዛሬ ታዳሚዎች ታሪኮችን የሚረዱት በተለየ መንገድ፣ በፍጥነት፣ ብዙ ጊዜ ላይ ላዩን እና ጥልቀትንሳይሆን አጭርነትን በሚያበረታቱ ዲጂታል መድረኮች ነው። እንዲህ ባለ አካባቢ፣ በትዝታ፣ በውይይት እና በትብብር ላይ የተገነባ የፊልምፌስቲቫል አሁን ካለው አዝማሚያ ጋር ይቃረናል።ጥያቄው ታሪኮችንየማግኘት ጉዳይ ብቻ አይደለም። የትኩረት ጉዳይ ነው።
በበዓል እና በአግባብነት መካከል
ፊልሞች የታዩበትእና የቀጥታ ሙዚቃ የቀረበበት የመክፈቻ ምሽት የሚጠበቀውን የበዓል ድባብ ይዞ ነበር። የዲፕሎማቲክ ተወካዮች ስለ ባህል ልውውጥእና የጥበብ ትብብር ተናግረዋል። ድምጹ የዕውቅና ነበር።
ይሁን እንጂ በጣምአስደናቂው ወቅት የመጣው የፌስቲቫሉ ፈተናዎች በግልጽ በታወቁበት ወቅት ነው። የሰብአዊ መብት ፊልም ፌስቲቫልን ማካሄድ ከባድ ብቻሳይሆን ከጊዜ ወደ ጊዜ እየተባባሰ የመጣ ጉዳይ መሆኑን አዘጋጆቹ ገልጸዋል።
ቅድሚያ የሚሰጣቸው ታሪኮች ብዙ ጊዜ ውስብስብ፣ የማይመቹእና በቀላሉ ለመቀበል አስቸጋሪ ናቸው። ጊዜን፣ ትዕግስትን እና ከሁሉም በላይ ደግሞ የታዳሚውን ፈቃደኝነት ይጠይቃሉ።እነዚህ ደግሞ አሁንባለው የሚዲያ ሁኔታ ውስጥ በቀላሉ የሚገኙ ባህሪያት አይደሉም።
የፊልም ሚና ዳግም ሲታይ
ከዚህ 20ኛው እትም የሚወጣው ቀላል የስኬት ትረካ አይደለም። ይልቁንም በፊልም ሚና፣ በታዳሚዎች ተፈጥሮ እና ለወሳኝ የታሪክ ትረካዎች እየተሻሻለ ባለውቦታ ላይ የነፀብራቅ ወቅት ነው።
ስራቸው የአፍሪካንዘጋቢ ፊልም የቀረጹት እንደ ዶን ኤድኪንስ ያሉ ፊልም ሰሪዎች መገኘት፣ ልብ ወለድ ያልሆኑ ፊልሞች ለተሳትፎ እና ለጥያቄ ያላቸውንዘላቂ ጠቀሜታ አጉልቶ አሳይቷል።
ሆኖም ይህ ባህል እንኳን አሁን ካለው የተመልካች ልማድ እና ተለዋዋጭ ፍላጎቶች ጋር መታገል አለበት።ፊልም በአንድ ወቅትለማህበራዊ ትችት ዋነኛው መንገድ የነበረ ቢሆንም፣ አሁን ግን ቀጣይነት ካላቸው አጫጭር እና ፈጣን የመግለጫ መንገዶች ጋር ይወዳደራል።
ክፍት ጥያቄ
ፌስቲቫሉ በማንነትእና በአብሮነት ጭብጦች ላይ ያተኮሩ ፊልሞችን በማሳየት ሲጠናቀቅ ግልጽ የሆነ መፍትሄ አልነበረም፣ የቀጣይነት ስሜት ብቻ እንጂ።የአዲስ ዓለም አቀፍ የፊልም ፌስቲቫል አንድ ምዕራፍ
ላይ ደርሷል።
ነገር ግን ምዕራፎች በትርጉማቸው የተጓዙበትን ርቀት እንጂ የወደፊቱን አቅጣጫ አያሳዩም።እውነተኛው ጥያቄፌስቲቫሉ ለሁለት አስርት ዓመታት ራሱን ችሎ መቆየቱ አይደለም።
ጥያቄው የያዘው ቦታ—ያዘገምተኛ፣ አሳታፊ እና ብዙ ጊዜ የማይመች የታሪክ አተራረክ—ዓለም እንዲህ ካሉ ትረካዎች በራቀበት ሁኔታ ውስጥ አሁንም አስፈላጊሆኖ ሊቀጥል ይችላል ወይ የሚለው ነው።ለአሁኑ ግን ፌስቲቫሉጸንቶ ቀጥሏል። ምናልባትም በዚያ ፅናት ውስጥ የራሱን መልስ እየሰጠ ይሆናል።
ግዮን መጽሔት ቅጽ 8 ቁጥር 233 ግንቦት 2018 ዓ.ም